Thị trường lao động Mỹ hạ nhiệt: Doanh nghiệp chùn tay tuyển dụng, cán cân quyền lực đảo chiều

Thị trường lao động Mỹ đang phát đi những tín hiệu “giảm nhiệt” ngày càng rõ nét khi số lượng vị trí tuyển dụng tiếp tục thu hẹp, phản ánh tâm lý thận trọng gia tăng trong cộng đồng doanh nghiệp giữa bối cảnh kinh tế còn nhiều bất định.

Theo số liệu công bố ngày 7/1 của Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), số vị trí việc làm đang mở trong tháng 11 chỉ còn 7,15 triệu – mức thấp nhất trong hơn một năm. Con số này giảm mạnh so với mức đã điều chỉnh của tháng trước (7,45 triệu), đồng thời thấp hơn toàn bộ dự báo trong khảo sát của Bloomberg.

“Sự sụt giảm này cho thấy nhu cầu lao động đang tiếp tục nguội đi, đặc biệt ở những lĩnh vực từng đóng vai trò động lực phục hồi sau đại dịch,” một nhà kinh tế tham gia khảo sát của Bloomberg nhận định. “Doanh nghiệp vẫn duy trì hoạt động, nhưng họ không còn vội vàng mở rộng nhân sự như trước.”

Việc làm thu hẹp trên diện rộng

Đáng chú ý, đà giảm không tập trung vào một ngành riêng lẻ. Số cơ hội việc làm suy giảm rõ rệt trong các lĩnh vực dịch vụ lưu trú – ăn uống, y tế và trợ giúp xã hội, cũng như vận tải và kho bãi. Cùng lúc, số lượng tuyển dụng mới trong tháng 11 rơi xuống mức thấp nhất kể từ giữa năm 2024, cho thấy sự thận trọng đã chuyển từ kế hoạch sang hành động thực tế.

Dù vậy, bức tranh tổng thể vẫn chưa mang màu sắc của một thị trường lao động suy thoái. Báo cáo JOLTS cho thấy số vụ sa thải trong tháng 11 đã giảm xuống mức thấp nhất trong vòng 6 tháng, sau khi tăng vọt trong tháng trước đó lên mức cao nhất kể từ năm 2023. Nói cách khác, các doanh nghiệp đang có xu hướng “đóng băng tuyển dụng” thay vì cắt giảm nhân sự hàng loạt.

“Doanh nghiệp đang chọn giữ người thay vì tuyển thêm,” bà Sarah House, Kinh tế trưởng tại Wells Fargo, nhận định trong một báo cáo gần đây.

Người lao động vẫn chưa hoàn toàn bi quan

Một tín hiệu đáng chú ý khác là số lao động tự nguyện nghỉ việc đã tăng nhẹ trong một số ngành như lưu trú – ăn uống và xây dựng. Dù quy mô còn khiêm tốn, diễn biến này cho thấy một bộ phận người lao động vẫn cảm nhận được cơ hội dịch chuyển, ngay cả khi thị trường chung đang hạ nhiệt.

“Việc người lao động vẫn sẵn sàng rời bỏ công việc cho thấy thị trường chưa chuyển sang trạng thái phòng thủ hoàn toàn,” bà Julia Pollak, Kinh tế trưởng tại ZipRecruiter, đánh giá. Tuy nhiên, mức độ tự tin rõ ràng không còn lan tỏa mạnh mẽ như giai đoạn 2021–2023.

Dữ liệu trái chiều, bức tranh phân hóa

Các chỉ báo công bố cùng thời điểm tiếp tục vẽ nên một bức tranh không đồng nhất. Báo cáo của ADP Research cho thấy khu vực tư nhân Mỹ ghi nhận mức tăng tuyển dụng vừa phải trong tháng 12, sau khi sụt giảm trong tháng trước. Trong khi đó, khảo sát của Viện Quản lý Cung ứng (ISM) cho thấy lĩnh vực dịch vụ – khu vực chiếm tỷ trọng lớn nhất của nền kinh tế Mỹ – tăng trưởng mạnh nhất trong hơn một năm vào tháng 12, kéo theo chỉ số việc làm lên mức cao nhất kể từ tháng 2.

“Sự phục hồi của dịch vụ cho thấy nền kinh tế Mỹ chưa chững lại,” ông Tim Fiore, Chủ tịch Ủy ban Khảo sát Dịch vụ của ISM, nhận xét. “Tuy nhiên, tốc độ tuyển dụng rõ ràng không còn mang tính bùng nổ.”

Fed nhìn thấy điều gì?

Đối với Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), chuỗi dữ liệu này củng cố quan điểm rằng thị trường lao động đang tiến dần về trạng thái cân bằng hơn. Trong ba cuộc họp chính sách cuối năm 2025, Fed đã liên tiếp hạ lãi suất nhằm hỗ trợ tăng trưởng và ngăn thị trường việc làm suy yếu quá nhanh. Tuy nhiên, khi lạm phát vẫn neo trên mục tiêu 2%, giới chức Fed được kỳ vọng sẽ giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp sắp tới.

“Chúng tôi đang tìm kiếm bằng chứng cho thấy cung – cầu lao động đang trở nên cân bằng hơn, nhưng không sụp đổ,” Chủ tịch Fed Jerome Powell từng nhấn mạnh hồi cuối năm ngoái.

Một chỉ báo then chốt mà Fed đặc biệt theo dõi đang phát tín hiệu rõ ràng: tỷ lệ số vị trí tuyển dụng trên mỗi người thất nghiệp đã giảm xuống 0,9 trong tháng 11 – mức thấp nhất kể từ tháng 3/2021. Trước đó, tại đỉnh cao năm 2022, tỷ lệ này từng lên tới 2:1, phản ánh tình trạng “khát lao động” chưa từng có. Việc tỷ lệ này quay về dưới 1 cho thấy cán cân quyền lực trên thị trường lao động đang nghiêng trở lại phía doanh nghiệp.

Dữ liệu JOLTS có còn đáng tin?

Dẫu vậy, không phải mọi nhà kinh tế đều hoàn toàn đặt niềm tin vào khảo sát JOLTS, vốn thường bị chỉ trích vì tỷ lệ phản hồi thấp và các đợt điều chỉnh lớn. Trong khi đó, dữ liệu cập nhật hàng ngày từ nền tảng Indeed cho thấy số tin tuyển dụng đã phục hồi trong tháng 11 sau khi chạm đáy nhiều năm, gợi ý rằng thị trường lao động Mỹ có thể đang “đi ngang” hơn là lao dốc.

Tổng hợp các tín hiệu cho thấy, thị trường lao động Mỹ đang bước vào giai đoạn chuyển tiếp: không còn quá nóng, nhưng cũng chưa đủ yếu để gây lo ngại về suy thoái. Với Fed, đây có thể là kịch bản “vừa đủ” – nhưng với người lao động, việc tìm kiếm cơ hội mới rõ ràng đã trở nên khó khăn hơn so với vài năm trước.

.........................................

Liên hệ tư vấn đầu tư hàng hoá phái sinh: 0327.555.026

ROOM TIN TỨC HÀNG HOÁ CHUYÊN NGHIỆP