Các sàn giao dịch hàng hóa quốc tế có vai trò vô cùng quan trọng trong hệ thống kinh tế - tài chính toàn cầu. Đây là nơi định hình giá cả cho các sản phẩm dầu, kim loại, nông sản,... và cung cấp công cụ phòng ngừa rủi ro cho doanh nghiệp, cũng như tạo ra kênh đầu tư minh bạch, thanh khoản cao. Bài viết dưới đây sẽ giới thiệu cho bạn 4 sàn giao dịch hàng hóa quốc tế tiêu biểu nhất hiện nay. 

Sàn CBOT - Sàn giao dịch Chicago (The Chicago Board of Trade)

Sàn CBOT là gì?

Sàn giao dịch Chicago (CBOT), được thành lập vào năm 1848, là một trong những sàn giao dịch hàng hóa phái sinh lâu đời và uy tín nhất thế giới. Nổi tiếng với vai trò tiên phong trong các hợp đồng tương lai về nông sản, CBOT ngày nay cung cấp đa dạng các sản phẩm phái sinh cho nhà đầu tư trên toàn cầu.

Quá trình thành lập và phát triển của sàn CBOT

Ra đời vào năm 1848, CBOT là sàn giao dịch hàng hóa lâu đời với mục đích giúp nông dân và người tiêu dùng quản lý rủi ro giá cả cho các sản phẩm nông nghiệp như lúa mì, ngô và đậu tương. Hoạt động ban đầu của CBOT là tập trung vào các hợp đồng tương lai cho những mặt hàng nông sản này.

Dần dần, CBOT mở rộng danh mục sản phẩm sang các mặt hàng khác như gia súc, vật nuôi, vàng, bạc, trái phiếu kho bạc Hoa Kỳ, năng lượng và các sản phẩm liên quan. Vị trí tại Chicago thuận lợi cho việc giao thương do gần trung tâm nông nghiệp Mỹ, hệ thống giao thông đường sắt phát triển và vai trò trung chuyển cho ngành chăn nuôi.

Việc niêm yết các hợp đồng tương lai trên CBOT giúp việc phân phối sản phẩm trở nên dễ dàng, tiết kiệm chi phí và đảm bảo hơn.

Kể từ những năm 1970, CBOT tiếp tục cung cấp các hợp đồng quyền chọn, mang đến cho nhà đầu tư và nhà giao dịch nhiều lựa chọn quản trị rủi ro trong đầu tư hàng hóa hiệu quả hơn.

Từ năm 2007, CBOT chính thức trở thành thành viên của Tập đoàn Sàn giao dịch hàng hóa Chicago (CME Group), đánh dấu bước ngoặt gia nhập thị trường phái sinh lớn nhất và đa dạng nhất thế giới. Sự hợp nhất này mang đến cho CBOT nhiều lợi thế to lớn:

• Mở rộng danh mục sản phẩm: CBOT có thể cung cấp thêm các sản phẩm phái sinh về lãi suất, chỉ số nông nghiệp và chỉ số cổ phiếu, đáp ứng nhu cầu đa dạng của nhà đầu tư.

• Tiếp cận thị trường rộng lớn: Việc trở thành một phần của CME Group giúp CBOT tiếp cận lượng khách hàng tiềm năng khổng lồ trên toàn cầu.

• Nâng cao uy tín: Thương hiệu CME Group được công nhận rộng rãi, góp phần củng cố vị thế và uy tín của CBOT trên thị trường quốc tế.

Kể từ khi sáp nhập, CBOT đã gặt hái được nhiều thành công:

• Tăng trưởng khối lượng giao dịch: Khối lượng giao dịch trên CBOT liên tục tăng trưởng trong những năm qua, khẳng định sức hút của thị trường phái sinh đa dạng và uy tín.

• Mở rộng thị phần: CBOT đã mở rộng thị phần đáng kể ở một số sản phẩm phái sinh quan trọng, đặc biệt là các sản phẩm nông nghiệp và chỉ số.

• Nâng cao chất lượng dịch vụ: CME Group đầu tư mạnh mẽ vào việc nâng cấp cơ sở hạ tầng và công nghệ, mang đến cho khách hàng CBOT trải nghiệm giao dịch tốt nhất.

Sự gia nhập CME Group đánh dấu một chương mới trong lịch sử CBOT, mở ra cơ hội to lớn để phát triển và khẳng định vị thế dẫn đầu trong thị trường phái sinh toàn cầu.

Sản phẩm sàn CBOT cung cấp

Sàn CBOT niêm yết giao dịch hợp đồng phái sinh cho nhiều loại tài sản, bao gồm:

• Nông sản: Ngũ cốc, hạt có dầu, phân bón 

• Lãi suất: Trái phiếu kho bạc Hoa Kỳ, hợp đồng tương lai lãi suất

• Chỉ số: Chỉ số cổ phiếu, chỉ số trái phiếu, chỉ số hàng hóa phái sinh 

Sàn NYMEX - Sở giao dịch hàng hóa New York (New York Mercantile Exchange)

Sàn NYMEX là gì?

Sàn giao dịch hàng hóa New York (NYMEX), được thành lập vào năm 1872, từng là sàn giao dịch hàng hóa tương lai lớn nhất thế giới. Trải qua nhiều thăng trầm lịch sử, NYMEX hiện nay là một phần của Tập đoàn Chicago Mercantile Exchange (CME Group), đóng vai trò quan trọng trong thị trường hàng hóa phái sinh toàn cầu.

Quá trình thành lập và phát triển

NYMEX bắt nguồn từ "The Butter and Cheese Exchange of New York", được thành lập bởi nhóm thương nhân sữa vào năm 1872. Hoạt động ban đầu tập trung vào các hợp đồng tương lai cho bơ, phô mai và các sản phẩm sữa khác.

Trải qua nhiều giai đoạn phát triển, NYMEX mở rộng danh mục sản phẩm sang các mặt hàng năng lượng như dầu thô, khí đốt tự nhiên và kim loại quý như vàng, bạc. 

Năm 1994, NYMEX sáp nhập với COMEX (sàn giao dịch kim loại) để trở thành sàn giao dịch hàng hóa vật chất lớn nhất thế giới.

Tuy nhiên, sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, NYMEX gặp nhiều khó khăn và sáp nhập vào CME Group vào năm 2009.

Sản phẩm sàn NYMEX cung cấp

Sàn giao dịch NYMEX (New York Mercantile Exchange) là một phần của Tập đoàn Chicago Mercantile Exchange (CME Group), cung cấp đa dạng sản phẩm cho nhà đầu tư trên toàn cầu.

Danh mục sản phẩm:

• Nguyên liệu công nghiệp: Bông, ca cao, đường, cà phê 

• Năng lượng: Dầu thô, khí đốt tự nhiên, điện năng, than cốc

• Kim loại quý: Bạch kim, palladium 

Sàn ICE (Intercontinental Exchange)

Sàn ICE là gì?

Sàn giao dịch ICE (Intercontinental Exchange) là tập đoàn giao dịch hàng hóa phái sinh và chứng khoán lớn thứ ba trên thế giới, cung cấp đa dạng sản phẩm và dịch vụ đáp ứng nhu cầu của nhà đầu tư toàn cầu. 

Quá trình thành lập và phát triển

Ra đời năm 2000, ICE (Intercontinental Exchange) tại Atlanta, Georgia, mang đến một làn gió mới cho thị trường năng lượng và hàng hóa phái sinh. Hoạt động hoàn toàn trên nền tảng điện tử, ICE kết nối trực tiếp các cá nhân và tổ chức tham gia giao dịch dầu mỏ, khí đốt tự nhiên, nhiên liệu máy bay, khí thải, năng lượng điện và hợp đồng tương lai hàng hóa.

Ngay từ khi thành lập, ICE đã khẳng định vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực hàng hóa phái sinh. Nền tảng điện tử của ICE cho phép các công ty giao dịch năng lượng với đối tác 24/7 trên toàn cầu, mang đến sự linh hoạt và hiệu quả chưa từng có.

ICE không chỉ dừng lại ở thị trường năng lượng mà còn mở rộng sang các sản phẩm ngoại hối và lãi suất, bao gồm hợp đồng bảo hiểm nợ xấu CDS. Sự đa dạng này giúp ICE thu hút nhiều nhà đầu tư và củng cố vị thế của mình trên thị trường tài chính toàn cầu.

Các sản phẩm phái sinh niêm yết trên sàn ICE 

Danh mục sản phẩm:

• Nông sản, nguyên liệu công nghiệp: Cải dầu, bông, cà phê, ca cao

• Năng lượng: Dầu Brent, khí tự nhiên, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), than

• Ngoại hối: Các cặp tiền tệ như USD/EUR, USD/ZAR, USD/HUF,...

• Lãi suất: Hợp đồng tương lai lãi suất của các ngân hàng trung ương 

• Chỉ số: Các hợp đồng tương lai chỉ số chứng khoán 

Sàn TOCOM, OSE (thuộc Japan Exchange Group) 

Khái niệm 

TOCOM (Tokyo Commodity Exchange - Sàn Giao dịch Hàng hóa Tokyo): Là sàn giao dịch chuyên về hàng hóa, cung cấp hợp đồng tương lai và quyền chọn trên các mặt hàng nguyên liệu thô. Sau năm 2020, TOCOM tập trung hoàn toàn vào mảng năng lượng.

OSE (Osaka Exchange - Sàn Giao dịch Osaka): Là sàn phái sinh lớn nhất Nhật Bản (thuộc tập đoàn Japan Exchange Group - JPX), ban đầu chuyên chứng khoán và chỉ số (Nikkei 225…), nhưng từ năm 2020 đã tiếp nhận hầu hết sản phẩm hàng hóa phi năng lượng từ TOCOM. Hiện OSE là sàn hàng hóa lớn nhất châu Á về khối lượng một số mặt hàng như vàng và cao su.

Quá trình thành lập và phát triển

Sàn giao dịch hàng hóa Tokyo (TOCOM) được thành lập vào tháng 11 năm 1984, đánh dấu sự hợp nhất của ba sàn giao dịch lâu đời tại Nhật Bản: Sàn giao dịch dệt may Tokyo, sàn giao dịch cao su Tokyo và sàn giao dịch vàng Tokyo nhằm tạo ra một sàn giao dịch hàng hóa phái sinh thống nhất và hiệu quả hơn, đáp ứng nhu cầu thị trường ngày càng tăng và cạnh tranh quốc tế gay gắt. 

Ban đầu, TOCOM tập trung vào niêm yết các hợp đồng tương lai và quyền chọn cho các mặt hàng chính của ba sàn giao dịch tiền thân: cao su, vàng, bạc và bạch kim.

Trải qua hơn ba thập kỷ hoạt động, TOCOM đã không ngừng phát triển và mở rộng danh mục sản phẩm để đáp ứng nhu cầu thị trường đa dạng. Các mốc son quan trọng trong quá trình phát triển của TOCOM bao gồm:

• Thập niên 1990: Bổ sung các sản phẩm mới như paladi, nhôm, xăng và dầu hỏa vào danh sách giao dịch.

• Năm 2002: Ra mắt hợp đồng tương lai cho khí đốt tự nhiên.

• Năm 2006: Khởi động giao dịch điện tử cho tất cả các sản phẩm.

• Năm 2010: Mở rộng sang thị trường quốc tế với việc thành lập TOCOM Europe và TOCOM America.

Năm 2019, JPX đã mua lại TOCOM và chuyển toàn bộ các sản phẩm phái sinh (trừ nhóm năng lượng) sang sàn OSE từ năm 2020. 

Sản phẩm sàn TOCOM/OSE cung cấp

Hiện nay, TOCOM cung cấp cho nhà đầu tư cơ hội giao dịch hợp đồng tương lai và quyền chọn đối với nhiều loại tài sản, bao gồm:

• Năng lượng: Dầu mỏ, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), điện lực 

• Kim loại quý: Vàng, bạc, bạch kim, palladium 

• Nông sản, nguyên liệu công nghiệp: Đậu tương, ngô, lúa mì, cao su tự nhiên

Kết luận 

Như vậy, bài viết trên đã đem đến cho bạn những kiến thức về các sàn giao dịch hàng hóa quốc tế tiêu biểu. Mỗi sàn giao dịch đều có những đặc điểm và thế mạnh riêng, đáp ứng nhu cầu đầu tư đa dạng của nhà đầu tư trên toàn cầu. Việc lựa chọn sàn giao dịch phù hợp phụ thuộc vào nhiều yếu tố như sản phẩm quan tâm, chi phí giao dịch, thanh khoản thị trường, v.v. Hãy liên hệ với Vncommodities để được giải đáp rõ hơn về thị trường hàng hóa phái sinh cũng như cách lựa chọn sàn giao dịch và sản phẩm giao dịch phù hợp nhé!