Cam kết gây chú ý từ Trump

Tại Phòng Bầu dục, Tổng thống Trump cho biết rằng ông đã trao đổi với Thủ tướng Modi vào đầu ngày thứ Tư, và Modi đã “đảm bảo” rằng Ấn Độ sẽ không tiếp tục mua dầu từ Nga. Ông nói: “Ông ấy là bạn tôi, chúng tôi có mối quan hệ tuyệt vời… tôi không hài lòng khi ông ấy mua dầu từ Nga vì điều đó giúp Nga tiếp tục cuộc chiến vô lý này.”

Trump nhấn mạnh: “Tôi không hài lòng khi Ấn Độ mua dầu, và (Modi) đã đảm bảo với tôi hôm nay rằng họ sẽ không mua dầu từ Nga. Đó là một bước tiến lớn.” Ông còn cho biết ông sẽ tiếp tục vận động để Trung Quốc làm điều tương tự.

Theo Trump, việc ngừng mua dầu từ Nga sẽ không diễn ra ngay lập tức mà là một quá trình: “Bạn không thể làm điều đó ngay lập tức … nhưng quá trình này sẽ sớm kết thúc.” Ông cũng bày tỏ quan điểm rằng nếu Ấn Độ thực sự từ bỏ nhập khẩu dầu Nga, chiến tranh ở Ukraine sẽ dễ kết thúc hơn vì một nguồn thu tài chính lớn của Moscow sẽ bị cắt.

Bối cảnh và phản ứng quốc tế

Kể từ khi chiến tranh Ukraine nổ ra, Mỹ và các nước phương Tây đã áp lệnh trừng phạt lên dầu khí Nga nhằm tước thu nhập từ xuất khẩu năng lượng của Moscow. Trong khi đó, Ấn Độ là một trong những quốc gia nhập khẩu dầu Nga lớn nhất, tận dụng giá chiết khấu và nguồn cung ổn định.

Trước đó trong năm, Trump đã áp thuế 25 % lên hàng hoá Ấn Độ để trừng phạt việc nhập khẩu dầu từ Nga. Sau đó, mức thuế đã được nâng lên 50 %, nhằm gây áp lực lớn hơn đối với Ấn Độ.

Tuyên bố của Trump lập tức thu hút sự chú ý từ thị trường dầu: giá dầu Brent đã tăng khoảng 1 % ngay sau lời phát biểu của ông, khi nhà đầu tư đánh giá nỗ lực cắt giảm cầu từ Ấn Độ có thể tác động lên nguồn cung dầu toàn cầu.

Tuy nhiên, phía Đại sứ quán Ấn Độ tại Washington chưa chính thức xác nhận lời nói của Trump. Những cam kết như thế này nếu được thực hiện thực tế sẽ đòi hỏi những thay đổi sâu rộng về chính sách năng lượng, hợp đồng nhập khẩu và chiến lược ngoại giao của New Delhi.

Thách thức đối với Ấn Độ

Đối với Ấn Độ, việc ngừng nhập khẩu dầu từ Nga  là một quyết định hết sức nhạy cảm. Dầu thô từ Nga chiếm tỷ trọng đáng kể trong tổng nhập khẩu năng lượng của nước này, hỗ trợ cho tiêu dùng nội địa và tăng trưởng kinh tế. Đột ngột cắt nguồn này sẽ phải được thay thế bằng các nhà cung cấp khác, nhiều khả năng có chi phí cao hơn hoặc rủi ro về chuỗi cung ứng.

Hơn nữa, dù Trump đã “đảm bảo” về quyết định này, việc thực hiện sẽ phụ thuộc vào các hợp đồng hiện hữu, khả năng đàm phán thương mại, và cân nhắc giữa lợi ích kinh tế – an ninh năng lượng – độc lập chiến lược của Ấn Độ.