Chính phủ vừa ban hành Nghị định 254/2025/NĐ-CP quy định chặt chẽ việc quản lý, thanh toán và quyết toán vốn đầu tư công, thay thế Nghị định 99/2021/NĐ-CP.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 254/2025/NĐ-CP ngày 26/9/2025 nhằm siết chặt quản lý và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công. Văn bản gồm 6 chương với 56 điều, quy định chi tiết từ khâu thanh toán, quyết toán cho đến giải ngân vốn, thay thế Nghị định 99/2021/NĐ-CP trước đó.

Phạm vi và nguyên tắc quản lý vốn đầu tư công

Theo nghị định mới, phạm vi áp dụng bao gồm vốn ngân sách trung ương, ngân sách địa phương cũng như nguồn thu hợp pháp của cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công lập. Các dự án có phần đóng góp bằng hiện vật, ngày công hoặc vật liệu xây dựng cũng được bổ sung hướng dẫn hạch toán rõ ràng, nhằm phù hợp hơn với thực tế triển khai.

Nghị định nhấn mạnh nguyên tắc giải ngân vốn phải đúng mục đích, tiết kiệm, minh bạch và không để thất thoát. Số vốn giải ngân không được vượt quá tổng mức đầu tư được duyệt, đồng thời kế hoạch vốn hằng năm cũng không được vượt quá dự toán đã phân bổ, kể cả vốn ứng trước hoặc vốn kéo dài từ năm trước.

Quy định riêng cho vốn ODA, vay ưu đãi và dự án đặc thù

Một nội dung quan trọng là quy trình thanh toán và quyết toán đối với các dự án sử dụng vốn ODA hoặc vốn vay ưu đãi từ các nhà tài trợ quốc tế. Việc rút vốn, giải ngân được thực hiện theo quy định của Chính phủ, nhưng nếu điều ước quốc tế có quy định khác thì sẽ căn cứ vào Luật Điều ước quốc tế để triển khai.

Với các dự án bí mật nhà nước, Bộ Quốc phòng và Bộ Công an sẽ trực tiếp thực hiện giải ngân thông qua cơ quan được ủy quyền và thông báo cho Bộ Tài chính. Trong khi đó, Kho bạc Nhà nước chịu trách nhiệm giải ngân từ nguồn ngân sách, còn các đơn vị sự nghiệp công lập sẽ tự thực hiện từ nguồn thu hợp pháp của mình.

Nghị định cũng quy định rõ cơ chế giao dịch tại cơ quan thanh toán. Các khoản chi qua hệ thống Kho bạc Nhà nước phải tuân thủ đúng quy trình, còn các cơ quan thanh toán khác được áp dụng theo quy định riêng của từng đơn vị.

Nghị định 254/2025/NĐ-CP có hiệu lực kể từ ngày ký, đồng thời bãi bỏ Nghị định 99/2021/NĐ-CP và Điều 6 của Nghị định 125/2025/NĐ-CP, ngoại trừ các trường hợp chuyển tiếp được nêu tại Điều 54. Việc ban hành nghị định mới được đánh giá sẽ giúp tăng cường kỷ luật tài chính, hạn chế thất thoát và nâng cao hiệu quả quản lý vốn đầu tư công trong giai đoạn tới.