Làn sóng “bán tháo” trái phiếu toàn cầu: 2.500 tỷ USD bốc hơi dưới áp lực xung đột Trung Đông
Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đang tạo ra một cú sốc hiếm gặp đối với thị trường trái phiếu toàn cầu, khi hơn 2.500 tỷ USD giá trị đã “bốc hơi” chỉ trong chưa đầy một tháng kể từ đầu tháng 3/2026. Diễn biến này đẩy thị trường tiến gần tới mức thua lỗ theo tháng lớn nhất trong hơn ba năm – một tín hiệu bất thường đối với kênh đầu tư vốn được xem là “trú ẩn an toàn”.
Nguyên nhân cốt lõi đến từ sự leo thang của giá năng lượng. Giá dầu tăng mạnh đã kích hoạt làn sóng kỳ vọng lạm phát quay trở lại, làm xói mòn giá trị thực của các dòng thu nhập cố định từ trái phiếu. Trong môi trường lạm phát cao, lợi suất danh nghĩa không còn đủ hấp dẫn, buộc nhà đầu tư phải điều chỉnh lại danh mục, kéo giá trái phiếu đi xuống trên diện rộng.
Theo dữ liệu từ Bloomberg, tổng quy mô thị trường trái phiếu toàn cầu – bao gồm trái phiếu chính phủ, trái phiếu doanh nghiệp và các công cụ nợ được chứng khoán hóa – đã giảm từ khoảng 77.000 tỷ USD vào cuối tháng 2 xuống còn 74.400 tỷ USD. Mặc dù mức sụt giảm này vẫn nhỏ hơn đáng kể so với tổn thất 11.500 tỷ USD trên thị trường cổ phiếu, nhưng điều đáng chú ý là trái phiếu lần này không còn đóng vai trò phòng thủ như thông lệ.
Bà Kathryn Rooney Vera, Trưởng chiến lược gia tại StoneX Group, cho rằng thị trường đang bắt đầu phản ánh rủi ro của một kịch bản “lạm phát đình trệ” – nơi tăng trưởng suy yếu nhưng giá cả vẫn neo cao. Theo bà, xung đột càng kéo dài sẽ càng duy trì áp lực tăng đối với giá dầu, từ đó khiến bài toán lạm phát trở nên khó kiểm soát hơn.
Áp lực này nhanh chóng lan sang thị trường lãi suất. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ đã tăng lên mức cao nhất trong nhiều tháng, khi giới đầu tư kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể buộc phải thắt chặt chính sách tiền tệ sớm hơn dự kiến. Xu hướng tương tự cũng xuất hiện tại nhiều nền kinh tế lớn ở châu Á – bao gồm Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc – nơi lợi suất đồng loạt đi lên. Đáng chú ý, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Australia đã chạm mức cao nhất kể từ năm 2011, trong khi New Zealand ghi nhận mức đỉnh mới kể từ giữa năm 2024.
Các tổ chức tài chính lớn bắt đầu điều chỉnh lại kỳ vọng chính sách. Ngân hàng đầu tư BNP Paribas nhận định Fed có thể cân nhắc tăng lãi suất ngay trong cuộc họp tháng 4/2026 nếu giá năng lượng tiếp tục duy trì ở mức cao. Tại châu Âu, ông Joachim Nagel – thành viên Hội đồng quản trị Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) – cũng phát tín hiệu rằng việc nâng lãi suất có thể được đưa vào bàn thảo sớm hơn nhằm kiểm soát áp lực giá cả.
Theo bà Trinh Nguyen, chuyên gia kinh tế tại Natixis, môi trường hiện tại đang đặt các ngân hàng trung ương vào thế tiến thoái lưỡng nan. Khi lạm phát gia tăng nhưng tăng trưởng suy yếu, dư địa nới lỏng chính sách gần như bị thu hẹp. Trong một số trường hợp, các nhà điều hành buộc phải chấp nhận đánh đổi tăng trưởng để kiềm chế lạm phát và ổn định tỷ giá.
Diễn biến trên cho thấy thị trường tài chính toàn cầu đang bước vào một giai đoạn nhạy cảm, nơi các mối quan hệ truyền thống – như vai trò trú ẩn của trái phiếu – có thể bị đảo chiều. Trong bối cảnh đó, rủi ro vĩ mô không chỉ đến từ địa chính trị, mà còn từ chính phản ứng chính sách của các ngân hàng trung ương trong cuộc chiến chống lạm phát.
...................................
Liên hệ tư vấn đầu tư hàng hoá phái sinh: 0327.555.026




